Ντεκρολί, παιδαγωγός και πατέρας της παγκόσμιας μεθόδου ανάγνωσης

Ντεκρολί, ο πατέρας της ολικής μεθόδου ανάγνωσης

Σημασία δεν έχει τι γνωρίζει ένα παιδί, αλλά ο τρόπος με τον οποίο κατάφερε να το μάθει. Συζητάει, κάνει ερωτήσεις, κάνει λάθη και μαθαίνει αβίαστα μέσα από την εμπειρία. Σύμφωνα με τον παιδαγωγό Ντεκρολί, το παιδί δεν πρέπει να κρίνεται από τις επιδόσεις του, αλλά από την πρόοδό του σε κάτι.

Ποιός ήταν ο Ντεκρολί;

Ο Οβίδιος Ντεκρολί (Ovide Decroly) ήταν Βέλγος γιατρός και παιδαγωγός, ο πατέρας της «παγκόσμιας μεθόδου ανάγνωσης». Άσκησε την ιατρική και ήρθε σε επαφή με παιδιά με ειδικές ανάγκες και ψυχολογικά προβλήματα. Αυτό τον έκανε να ενδιαφερθεί για την παιδαγωγική. Εγκατέλειψε την ιατρική και έγινε διευθυντής του Σχολείου “Ερμιτάζ” για παιδιά χωρίς αναπηρία. Το σύνθημα του σχολείου ήταν  «Σχολείο για τη ζωή, μέσω της ζωής».

Η παιδαγωγική μέθοδος του Ντεκρολί

 

Ο Ντεκρολί είχε πει: “Δεν πρόκειται για τη διδασκαλία της ανάγνωσης, της γραφής ή της μέτρησης. Αυτά είναι δευτερεύοντα. Το σημαντικό είναι η ζωή του παιδιού, το πώς θα μετατραπεί σε άνθρωπο”. 

Στόχος του σχολείου για τον Ντεκρολί δεν είναι η “διδασκαλία”, αλλά η “εκπαίδευση”. Η εκπαίδευση του Ντεκρολί επιτυγχάνεται “κάνοντας” και “στη φύση”. Επομένως, ο πρωταρχικός στόχος είναι η απόκτηση τεχνογνωσίας και η ανάπτυξη δεξιοτήτων σκέψης,  όχι η απόκτηση εγκυκλοπαιδικών γνώσεων βασισμένων στην εκπαίδευση της απομνημόνευσης.


Ολική μέθοδος ανάγνωσης του Ντεκρολί
 

Η ολική μέθοδος ανάγνωσης του Ντεκρολί βασίζεται στην αναγνώριση ολόκληρων λέξεων από το παιδί. Στην αρχή το παιδί συνδέει το κάθε σχέδιο με την αντίστοιχη έννοια. Αργότερα μαθαίνει να αναλύει τη λέξη σε συλλαβές και γράμματα και με αυτόν τον τρόπο αβίαστα μαθαίνει να κάνει ανάγνωση με τη βοήθεια ασκήσεων και δράσεων.

Η εκμάθηση της γλώσσας θεωρείται ότι είναι μια τεχνική που εξυπηρετεί την έκφραση. Έτσι, η γραφή οδηγείται σταδιακά από την οπτική απομνημόνευση των προτάσεων και των λέξεων που περιέχει. Δηλαδή, το σχέδιο προηγείται του κειμένου. Σύμφωνα με το Ντεκρολί, όπως το παιδί μαθαίνει να μιλάει μιλώντας, έτσι μαθαίνει να διαβάζει διαβάζοντας. Η νόηση συνδέεται με την πράξη.

Το κέντρο μάθησης ήταν τα ενδιαφέροντα των παιδιών 
 

Ως βάση μάθησης θεωρούνται τα ενδιαφέροντα των παιδιών και μέσα από ενεργητικές μεθόδους μάθησης, το παιδί είναι το επίκεντρο. Όλες οι ασκήσεις βασίζονται στην εμπειρία, τις χειροτεχνίες και το παιχνίδι και είναι προσαρμοσμένα στις ανάγκες και δυνατότητες των μαθητών.

Μέσα από την παρατήρηση τα παιδιά προσεγγίζουν διάφορα θέματα. Υπόστρωμα μάθησης αποτελεί το άμεσο περιβάλλον και τα αντικείμενα της καθημερινότητας. Τα παιδιά παρατηρούν, συγκρίνουν και θέτουν ερωτήσεις σχετικές με τα ερεθίσματα που λαμβάνουν, χρησιμοποιούν αυθόρμητα φυσικά μέτρα (το πόδι τους, το χέρι τους, το άνοιγμα τους, τα δοχεία...) και με την ενθάρρυνση του δασκάλου οδηγούνται σε συμπεράσματα. Υπάρχει αλληλεπίδραση με τους συμμαθητές μέσα από τη συζήτηση και έτσι οδηγούνται στη γνώση.


Η «τάξη εργαστηρίων», η φύση και η σχολική αίθουσα
 

Η εκπαίδευση επιτυγχάνεται στη φύση, εκτός των θυρών της τάξης. Η φύση είναι ένας χώρος που προσφέρει σε όλους τις δυνατότητες για ενεργή και πλούσια σε εποπτικά μέσα μάθηση. Με τη λογική αυτή, η «τάξη εργαστηρίων» μπορεί να είναι όχι απαραίτητα το σχολείο, αλλά οπουδήποτε.

Η σχολική τάξη αποτελεί απλά ένα χώρο συνάντησης των μαθητευόμενων. Στην τάξη τους τα παιδιά συλλέγουν, κατατάσσουν, ταξινομούν και ανατρέχουν στα υλικά, τα βιβλία, τα αρχεία, τα υλικά που έχουν συλλεχθεί κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής δραστηριότητας.

Ο ρόλος του δασκάλου και η αξιολόγηση του παιδιού
 

Ο δάσκαλος παραμένει ο εγγυητής της μάθησης, ενθαρρύνει και συμβουλεύει τους μαθητές κατά τη μαθησιακή διαδικασία. Τους αφήνει να κάνουν λάθη και ανακαλύψεις. Δίνει στα παιδιά την ευκαιρία να μάθουν από την εμπειρία τους. Επιδιώκεται πρωτίστως ενεργή, εθελοντική συμμετοχή και ανάπτυξη πνεύματος αμοιβαίας βοήθειας.

Ο δάσκαλος διεγείρει τα παιδιά να κάνουν ερωτήσεις στις οποίες θα προσπαθήσουν, μαζί, να απαντήσουν. Ένας δημιουργικός εκπαιδευτικός έχει τη δυνατότητα να οργανώσει τη μάθηση πολλών γνώσεων, που στην παραδοσιακή διδασκαλία προσφέρονται κατατεμαχισμένες σε “μαθήματα”. Τέλος, το παιδί αξιολογείται ανάλογα με την πρόοδό του και όχι σύμφωνα με τις επιδόσεις του.

Επιρροή της μεθόδου του Ντεκρολί


Ο Ντεκρολί ήταν ένας από τους μεγάλους παιδαγωγούς, οι οποίοι με το έργο τους σημάδεψαν και επηρέασαν τη μαθητοκεντρική παιδαγωγική, και των οποίων το έργο επέδρασε καταλυτικά σε κάθε άλλο νέο ρεύμα των τελευταίων δεκαετιών. 
 

Μπορείς να διαβάσεις και για άλλους μεγάλους παιδαγωγούς που επηρέασαν την προσχολική αγωγή:
 


Επίσης: